EU-regelgeving voor retouren in 2026.

Waarom 2026 een keerpunt is voor e-commerce retouren.

De EU heeft op 18 juli 2024 de Ecodesign for Sustainable Products Regulation, kort de ESPR, aangenomen om e-commerce duurzamer te maken. De regelgeving maakt deel uit van de bredere European Green Deal en het Circular Economy Action Plan, waarmee de EU inzet op duurzaamheid, een circulaire economie en consumentenbescherming. En dat is hard nodig; e-commerce heeft een enorme impact op het milieu. In ons rapport The State of Returns 2026 lees je dat er in 2025 maar liefst €53,5 miljard aan goederen werd verspild.

De ESPR-regelgeving gaat in de komende jaren geïntroduceerd worden in alle lidstaten van Europa. Dit houdt in dat alle producten die binnen de EU worden verkocht aan de vastgelegde eisen moeten voldoen. Niet-naleving van de nieuwe regelgeving kan leiden tot waarschuwingen en uiteindelijk tot een verkoopverbod op de EU-markt. Naast de organisatorische uitdagingen biedt de nieuwe verordening echter ook voordelen voor webshops: steeds meer consumenten laten een actieve bijdrage aan een beter milieu meewegen in hun aankoopbeslissing. De wetgeving stimuleert bovendien om kritisch te kijken naar hoe je retouren proactief kunt voorkomen, wat positief is voor je omzet.

Impact van ESPR op het retourproces.

De ESPR stimuleert bedrijven om zowel hun processen als producten te verduurzamen. Daaronder valt ook het milieuvriendelijker inrichten van retourprocessen en het nemen van gerichte maatregelen om het aantal retourzendingen te verminderen. Gedetailleerde retourdata wordt daarbij steeds belangrijker. Door te analyseren waarom producten worden geretourneerd, kun je vergelijkbare retouren in de toekomst voorkomen, bijvoorbeeld door productomschrijvingen te verbeteren of producten uit het assortiment te halen. Daarnaast zorgt het Digital Product Passport voor meer transparantie richting consumenten, wat leidt tot minder miskopen en dus minder retourzendingen.

Overzicht: vier belangrijke regelgevingen die je retourproces beïnvloeden.

Voor een compleet overzicht en extra informatie over elke regelgeving, raadpleeg de wetgevingsagenda van Thuiswinkel.org. 

Digital Product Passport: transparantie over de productlevenscyclus.

De Digital Product Passport zal vanaf 2026 stapsgewijs worden ingevoerd voor elke productcategorie en zal alle informatie bevatten over de productie en verwerking van het product. Uiteindelijk moeten alle producten die op de EU-markt worden verkocht een productpaspoort hebben.

Wat is het Digital Product Passport?

Het Digital Product Passport, ook wel DPP, omvat alle relevante informatie voor de levenscyclus en duurzaamheid van een product. Via een QR-code die gekoppeld is aan de GTIN (unieke identifier voor elk product) zien consumenten alle technische kenmerken en productspecifieke gegevens. Het DPP bevat gedetailleerde informatie over waar het product van gemaakt is, waar het vandaan komt en hoe het gebruikt, afgevoerd, hergebruikt of gerecycled kan worden.

Voorbeeld: Bekijk het voorbeeld van onze klant Studio Anneloes, die met de QR-code powered by GS1 al een Digital Product Passport heeft gemaakt voor hun fashionproducten.

Impact op het retourproces

Het DPP heeft als doel een transparantere productlevenscyclus van alle producten op de EU-markt. Hierdoor wordt het moeilijker om bijvoorbeeld verkeerde producten terug te sturen en misbruik te maken van het retourbeleid. Goed nieuws dus voor webwinkels die te maken hebben met toenemende retourfraude. Ook bevat het Digital Product Passport gedetailleerde informatie over het product en alle onderdelen, wat de kans op miskopen verkleint en de reparatiemogelijkheden direct duidelijk maakt. Hierdoor kunnen retouren vaker met een reparatie of refurbishing worden opgelost.

De tijdlijn

De eerste verplichtingen binnen de ESPR-regelgeving gelden al vanaf februari 2025 voor batterijen, in lijn met de EU-batterijverordening. Andere productcategorieën, zoals textiel, elektronische apparaten, meubilair en bouwmaterialen, volgen stapsgewijs in de komende jaren tot 2030. Omdat de EU de richtlijnen gefaseerd uitrolt, is er nog geen definitieve tijdlijn per categorie beschikbaar. Hieronder vind je wel een verwachte roadmap:

De stopknop: maakt annuleren net zo makkelijk als bestellen.

Vanaf 19 juni 2026 moeten webshops een zichtbare en gemakkelijk toegankelijke herroepingsknop op hun website aanbieden, waarmee consumenten hun bestelling eenvoudig kunnen annuleren binnen de wettelijke herroepingstermijn. Het doel is om de herroeping net zo eenvoudig te maken als het plaatsen van de bestelling, zonder omwegen via klantenservice, emails of andere drempels. Deze withdrawal button – ook wel de stopknop – moet niet alleen op de website beschikbaar zijn, maar ook via de bestelbevestiging en gedurende de volledige herroepingsperiode van 14 dagen toegankelijk blijven.

Goed om te weten: aan het herroepingsrecht zelf verandert niets. Een consument moet nog steeds een ontvangen product kunnen retourneren. Voldoe je niet aan het vereiste herroepingsrecht of herroepingsknop wordt het retourtermijn voor de consument automatisch verlengd tot 12 maanden. 

Wil je meer weten over de verplichte herroepingsfunctie en hoe je je daarop voorbereidt? Ontdek hier alles wat je moet weten. 

Right to Repair: productlevensduur verlengen met reparaties.

Op 22 maart 2023 publiceerde de Europese Commissie een voorstel voor de Right to Repair. Op 31 juli 2026 treedt deze in werking voor huishoudelijke apparaten en elektronica. Het doel is om producten langer in gebruik te houden door reparatie te stimuleren en zo hun levensduur te verlengen.

Wat betekent Right to Repair?

In de huidige consumptiemaatschappij schaffen consumenten al gauw een nieuw product aan als iets kapot is. Het Right to Repair is bedoeld om dit tegen te gaan en de levensduur van consumentenproducten te verlengen door zowel binnen als buiten de wettelijke garantie meer goederen te repareren en te hergebruiken. Reparatie wordt gestimuleerd als valide alternatief voor een terugbetaling en/of vervanging van een geretourneerd product.

De regeling houdt in dat fabrikanten van huishoudelijke apparaten en elektronica zoals koelkasten en smartphones vanaf 31 juli 2026 aan het Right to Repair moeten voldoen. Dit houdt in:

• Producten moeten binnen een redelijke termijn en tegen een redelijke prijs gerepareerd kunnen worden wanneer reparatie even duur of goedkoper is dan vervanging.
• Fabrikanten mogen het recht op reparatie niet omzeilen via contractuele clausules en moeten consumenten transparant informeren over reparatiemogelijkheden en bijbehorende kosten. Ook moet het voor consumenten mogelijk zijn om producten door een andere reparatieservice te laten repareren, zonder dat dit invloed heeft op de reparatieverplichting van de fabrikant.
• Is een reparatie niet mogelijk? Dan mag je de consument als alternatief een refurbished product aanbieden ter vervanging.
• Na een reparatie binnen de eerste twee jaar van aankoop wordt de wettelijke garantietermijn nog eens met 12 maanden verlengd.

Voor webwinkels betekent dit dat zij voldoende onderdelen en gereedschap beschikbaar moeten hebben om producten te kunnen repareren. En dat zij hun website-informatie en retourproces hierop moeten aanpassen. Ze moeten de consument namelijk informeren over het recht op reparatie of vervanging en over de geldende garantietermijnen.

Wat betekent dit voor retouren?

De regelgevingen rondom het Right to Repair vragen om een slimme integratie van reparaties in operationele processen. De eenvoudigste manier is om reparaties direct in je retourproces te integreren, bijvoorbeeld door in je retourformulier de retourreden ‘defect’ toe te voegen. Zo kunnen consumenten bij een retour eenvoudig voor reparatie kiezen en kun je producten direct naar het juiste reparatieadres laten retourneren. Daarnaast maak je het gemakkelijker om geretourneerde producten opnieuw verkoopbaar te maken en efficiënte refurbishment- en resaleprocessen in te richten, bijvoorbeeld door tweedekansproducten op je website aan te bieden.

Kortom: Met een slimme aanpak voor het afhandelen van retouren biedt het Right to Repair webshops juist uitstekende kansen om retouren te verminderen en kosten te besparen.

Verpakkingsregelgeving: Packaging and Packaging Waste Regulation (PPWR)

Op 27 februari 2023 publiceerde de Europese Commissie een voorstel voor een nieuwe Packaging and Packaging Waste Regulation, kortweg PPWR. Deze treedt vanaf 12 augustus 2026 voor alle EU-webshops in werking. Het doel is om het gebruik van verpakkingsmateriaal aanzienlijk te verminderen, recycling te verbeteren en de vernietiging van onverkochte consumentenproducten te verbieden.

Wat is de Packaging and Packaging Waste Regulation (PPWR)?

Het is een herkenbaar scenario: je bestelt een product en de volgende dag staat er een enorme doos op je stoep. Tot je verbazing blijkt na het openen dat maar liefst 90% van de inhoud uit verpakkingsmateriaal of loze ruimte bestaat. Precies dit moet met de PPWR voorkomen worden. Zo mag het aandeel loze ruimte vanaf 2030 nog maximaal 50% bedragen. Ook dubbele wanden, valse bodems en onnodige verpakkingslagen zijn niet langer toegestaan.

Bovendien moeten verpakkingen volgens de PPWR volledig recyclebaar zijn en voldoen aan ontwerpcriteria voor recycling. Non-foodverpakkingen, die onder andere worden gebruikt om e-commercebestellingen te versturen, moeten in 2030 minimaal voor 40% en in 2040 voor 70% uit herbruikbare materialen bestaan. Met deze maatregelen wil de EU de impact van verpakkingsmateriaal verminderen en dichter bij het doel van de Green Deal komen om in 2050 volledig klimaatneutraal te zijn.

Wat telt als overtollige verpakking?

De PPWR maakt onderscheid tussen herbruikbare verpakkingen en verpakkingen die voor verzending van onder andere e-commercebestellingen worden gebruikt. Voor deze categorie geldt:

• Verpakkingen mogen onder de PPWR geen onnodige loze ruimte boven de toegestane limiet bevatten. Dat betekent dat dozen niet veel groter mogen zijn dan het product zelf.
• Het gebruik van opvulmateriaal is niet toegestaan wanneer dit het gevolg is van een te grote verpakking.
• Onnodige verpakkingslagen zonder duidelijke functie, evenals valse bodems en dubbele wanden, zijn niet langer toegestaan. Deze worden bijvoorbeeld vaak gebruikt als marketingtruc in sectoren zoals cosmetica, om de verpakking groter te laten lijken dan de daadwerkelijke inhoud.
  

De tijdlijn

Vanaf 12 augustus 2026 wordt de PPWR stapsgewijs uitgerold. Hier zijn de belangrijkste mijlpalen:

2026: Webshops moeten voldoen aan nieuwe algemene verpakkingsregels en verpakkingsmateriaal optimaliseren.

2027: Producenten zijn verplicht om per verpakkingscategorie UPV-aangifte (Uitgebreide Producentenverantwoordelijkheid) te doen.

2028: Een geharmoniseerd etiket met materiaalsamenstelling wordt verplicht. Ook worden de verpakkingsstandaarden gepubliceerd.

2029: Universele etiketten voor herbruikbare en navulbare verpakkingen worden verplicht.

2030: Non-foodverpakkingen voor transport en levering moeten in 2030 minimaal voor 40% uit herbruikbare verpakkingen bestaan, in 2040 voor 70%. Een uitzondering geldt voor gebundelde herbruikbare en alcoholhoudende en alcoholvrije dranken. Verpakkingen moeten bovendien volledig recyclebaar zijn en voldoen aan ontwerpcriteria voor recycling. Alleen verpakkingen met recycleerbaarheidsklasse A, B of C mogen dan nog op de markt worden gebracht.

Hoe je met Returnless compliant blijft.

Als je actief bent in e-commerce, moet je in 2026 met de ESPR-verordening aan de slag. Niet-naleving kan leiden tot boetes en sancties en in het ergste geval mag je jouw producten niet meer in de EU verkopen. Gelukkig hoeft de implementatie van de nieuwe regels niet ingewikkeld te zijn. Als het gaat om het retourproces, ben je met Returnless binnen no time normconform met de ESPR:

• In het digitale retourformulier van Returnless worden bestelgegevens automatisch opgehaald en wordt het retourformulier hiermee alvast ingevuld. De retouraanvraag is zo binnen enkele klikken afgehandeld en is in overeenstemming met de regelgeving rondom de herroepingsfunctie.
• Voeg op verschillende plekken op je website en in de bestelbevestiging de verplichte herroepingsknop (stopknop) toe met een link naar het retourformulier. Zo kan de bestelling op elk moment na de besteldatum worden herroepen.
• Integreer reparatieworkflows gemakkelijk in je retourproces. Zo kun je reparaties en garantiegevallen ook laten aanmelden met de retourformulieren van Returnless, zodat je deze naar het juiste reparatieadres kunt sturen en kunt afhandelen. 
• Returnless biedt je bovendien de flexibiliteit om meerdere retouruitkomsten aan te bieden. Zo kunnen klanten bij een retour kiezen tussen een terugbetaling, omruiling, reparatie of shoptegoed.